1

2

3

4

5

 

Podróże turystyczne – wypływanie statków z portów

Będąc nad morzem marzymy oczywiście o tym, by popływać prawdziwym pirackim statkiem. We wszystkich polskich portach mamy taką możliwość. Możemy wybrać sobie statek, którym wypłyniemy w morze. Są to oczywiście statki turystyczne, w odpowiedni sposób ucharakteryzowane – jest więc statek pirat, statek wilk morski czy inne dobrze nam znane statki turystyczne. Aby spełnić nasze marzenie o podróży statkiem – chociażby takiej kilkugodzinnej musimy udać się do portu w danym mieście. Inaczej nie będziemy mieć możliwości, by takim statkiem popływać. Wszystkie statki stacjonują przecież w portach – i to stamtąd rozpoczynają podróż. I nie ma tu znaczenia,że jest to krótka, zaledwie godzinna wyprawa. Statek musi być bezpieczny – musi w bezpieczny sposób wyruszać z portu i tak też do niego wpływać. Dzięki temu,że porty są odpowiednio przystosowane, są wyposażone w odpowiednie środki techniczne wszystkie statki, także i te turystyczne mogą spokojnie wypływać, są bezpieczne i podczas cumowania czy wypływania z portu nic takim statkom się niestanie. Nie utkną na mieliźnie, nie będą potrzebowały pomocy innych statków przy wypływaniu. Port jest miejscem bezpiecznym. Przynajmniej z technicznego punktu widzenia.

Porty wojenne

Wojna co coś strasznego. Wszystkie kraje świata muszą być jednak odpowiednio przygotowane i przeszkolone na wypadek pojawienia się różnych działań wojennych. A tych czasami nie da się zaplanować ani przewidzieć. W każdym kraju jest więc marynarka wojenna, która na wypadek ataków,działań zbrojnych będzie broniła kraju. Marynarka wojenna musi być w odpowiedni sposób przygotowana i wyposażona – także i w okręty wojenne. A takie okręty mieliśmy możliwość obserwować nie raz w różnych filmach, nie tylko tych wojennych. Okręty takie muszą znajdować się w odpowiednim miejscu, muszą być zabezpieczone i przygotowane. Tego typu statki zawsze znajdują się w portach wojennych. A takie znajdują się we wszystkich krajach. Czasami nawet nie zdajemy sobie z tego sprawy. Okręty wojenne nie mogą być przecież eksponowane,pokazywane światu. Oczywiście część z nich pokazywana jest turystom – można je zwiedzać i podziwiać. Konieczne jest jednak dotarcie do takiego portu wojennego. A takie porty nie znajdują się przecież we wszystkich nadmorskich miejscowościach– w przeciwieństwie do chociażby portów rybackich, których w naszym kraju jest bardzo wiele. Porty wojenne są portami bardzo specyficznymi, profesjonalnymi.

Ukierunkowanie działalności portów

Zdecydowana większość portów jest ukierunkowana na określoną działalność. Znamy funkcje portów i doskonale wiemy, że często nie są one łączone. Dlatego też można wyróżniać wiele rodzajów różnych portów. Są porty rybackie, które skupiają się przede wszystkim na przyjmowaniu i odprawianiu kutrów rybackich, są porty handlowe, na których dokonywany jest załadunek i rozładunek towarów. Są także i porty jachtowe – tych w naszym kraju jest bardzo wiele, zdecydowana większość usytuowana jest na Mazurach. Niewiele portów na świecie skupia wszystkie te funkcje. W Polsce są jednak i takie porty morskie, które zajmują się i handlem, obsługą kutrów rybackich i cumowaniem jachtów. Oczywiście działanie takich portów jest dość skomplikowane – zazwyczaj są to spore porty. Musi być odpowiednio dużo miejsca, by możliwe było wykonywanie wszystkich tych zadań, spełnianie wszystkich funkcji i jednocześnie nieprzeszkadzanie w działaniu. W portach takich pracuje zazwyczaj wiele osób – każda osoba ma do wykonania określone zadania. Inne zadania wykonywane są w portach rybackich a inne w tych, które zajmują się handlem. Specyfika działania jest jednak podobna – każdy port, niezależnie od rodzaju zajmuje się przyjmowaniem i odprawianiem statków.

Największe porty morskie naszego kraju

W każdym kraju, który tylko ma dostęp do morza czy oceanu są porty morskie. Jest to konieczne. Tylko wówczas możliwy jest transport morski,handel, przewożenie ludzi i załadunku. Statki cumują właśnie w porcie – tam są najbezpieczniejsze. Załoga statku może w takim porcie zostawić statek i czuć się bezpiecznie, być pewnym, że nic mu się nie stanie. Oczywiście zdarzają się kradzieże załadunku takiego statku, grabieże. Tego nie da się uniknąć, nawet jeżeli bardzo byśmy chcieli. Oczywiście są pewne zabezpieczenia, ale te nie zawsze wiele dają. Również i w Polsce mamy porty morskie. Jedne są większe,inne mniejsze. Niektóre spełniają ważną funkcję, są motorem napędowym dla transportu i handlu morskiego, inne nie są wykorzystywane aż tak często. W każdym jednak kraju są porty bardzo istotne i ważne, oraz te mające mniejsze znaczenie dla gospodarki kraju. Najbardziej znane to oczywiście porty morskie w Gdańsku,Gdyni, Kołobrzegu, Policach, Władysławowie czy Pucku. Porty te spełniają wszystkie funkcje. Są zarówno portami jachtowymi jak i handlowymi czy rybackimi. Nasze polskie porty są naprawdę rozwiniętymi portami morskimi, nowoczesnymi, bezpiecznymi. Każdego roku obsługują wiele milionów statków z różnych stron świata.

Transport morski

O transporcie morskim słyszymy bardzo wiele i doskonale zdajemy sobie sprawę z tego, jak ważny jest on dla całej gospodarki światowej.Dzięki statkom możliwe jest przewożenie przeróżnych towarów – także tych,których nie da się przetransportować w żaden inny sposób. Dlatego też chętnie obserwujemy, jak taki transport się rozwija, jak zmienia się jego wpływ na gospodarkę. Jednak, aby transport morski mógł funkcjonować, by możliwe było przewożenie różnych towarów drogą morską konieczne jest budowanie portów. Dobry, nowoczesny port morski to podstawa handlu i transportu morskiego. Na świecie są bardzo różne porty. Niektóre z nich to typowe porty rybackie, gdzie cumują kutry, skąd rybacy wyruszają na połowy. Inne porty morskie związane są z handlem, przeładunkiem, transportem morskim – to porty handlowe. Tych jest zdecydowanie najwięcej. To, jak wyglądają takie porty zależy od kraju, w jakim się znajdują. W krajach biednych, nierozwiniętych porty takie nie są nowoczesne. Często wyglądają jak atrapa nowoczesnych i innowacyjnych portów europejskich. Port ma spełniać określone zadania. I robi się wszystko, by był miejscem bezpiecznym i funkcjonalnym. Każdy marynarz swoją podróż, swoją wyprawę na morze rozpoczyna i kończy właśnie w porcie – tu jest początek i koniec takiej wyprawy, niezależnie czy związana jest ona z transportem ładunku,z rybołówstwem czy przewożeniem ludzi.

Porty jachtowe

Porty zazwyczaj kojarzą nam się z miejscami nad morzem – w nadmorskich miejscowościach zazwyczaj takie porty są. Służą one różnym celom –w zależności od ich rodzaju, od ich przeznaczenia. Są porty rybackie, wielkie porty handlowe, są jednak i mniejsze porty umiejscowione nie tylko w miejscowościach nadmorskich, ale i tych położonych w całym kraju – to porty jachtowe. Te nie muszą być wielkie. Często porty jachtowe są średniej wielkości– zaledwie kilkanaście czy kilkadziesiąt metrów kwadratowych terenu umożliwia,by zorganizować port jachtowy. Wielkość portu uzależniona jest oczywiście od możliwości danej miejscowości – nie zawsze możliwe jest zaprojektowanie i wybudowanie wielkiego jachtowego portu. Czasami nie ma nawet takiej potrzeby.Jachty nie są wielkimi jednostkami pływającymi. W porcie jachtowym średniej wielkości z powodzeniem można będzie zacumować kilkanaście czy nawet kilkadziesiąt jachtów. Jednostki takie mogą być cumowane bardzo blisko siebie –a oddzielać je mogą od siebie jedynie obijaki. Sterowanie jachtem jest stosunkowo proste, nie jest żadnym problemem manewrowanie takim jachtem.Dlatego też porty jachtowe przystosowane są do tego, by jednocześnie przebywały w nich dość duże ilości różnych jachtów – tych mniejszych i tych większych.

Porty rybackie

Lubimy ryby. Z całą pewnością nie raz na obiad konsumowaliśmy świeżą, smaczną rybkę. Nie zawsze zastanawiamy się nad tym, jaką drogę pokonuje taka ryba, by wreszcie trafić na nasz stół. A droga jest daleka i trudna. Ryby łowione są przez rybaków.Ci każdego ranka, wczesnym świtem wyruszają w morze, by łowić ryby. Jest to praca niebezpieczna – morze jest bowiem nieprzewidywalne, niebezpieczne, nie da się wielu rzeczy zaplanować i przewidzieć. Dlatego też nie wszyscy wyobrażamy sobie pracę jako rybak. Możemy natomiast dowiedzieć się czegoś więcej na jej temat. Kutry rybackie zawsze wyruszają z portów – są to specjalistyczne porty rybackie, w których cumują przede wszystkim statki wykorzystywane do połowu ryb. A w miejscowościach nadmorskich zdecydowana większość mężczyzn to właśnie rybacy regularnie wypływające na kutrach w morze. Po wielogodzinnym połowie, z sieciami pełnymi ryb wracają do określonego miejsca – oczywiście do portu rybackiego, gdzie będą mogli rozładować złowione ryby, sprzedać je, gdzie będą mogli zacumować w bezpieczny sposób swój kuter, którym następnego dnia znów wyruszą na połowy. Kuter musi być bezpieczny – nie może przecież dryfować pomoże. Musi być zabezpieczony, przymocowany, musi znajdować się w bezpiecznym miejscu.

Porty handlowe

Porty morskie można dzielić na różne rodzaje. Wszystko zależy od tego, do jakich celów są przeznaczone i czemu mają służyć. Wszystkim nam znane są porty handlowe. Tych jest zdecydowanie najwięcej. Umiejscowione są na całym świecie – szczególnie w miejscowościach nadmorskich i tych znajdujących się nad oceanami. W portach handlowych dokonuje się załadunki i rozładunku ładunku na statki z całego świata. Wielkie międzynarodowe porty jednocześnie obsługują nawet kilkadziesiąt, o ile nie kilkaset różnych statków,także tych największych, morskich kolosów, które od zawsze wzbudzały nasze zainteresowanie. Turyści często mają możliwość oglądania tego procesu handlowego z bliska. Oczywiście są pewne ograniczenia – towar, jaki jest załadowywany jest z reguły naprawdę ciężki, pakowany w odpowiednich skrzyniach i transportowany za pomocą dźwigów, taśmociągów. Konieczne jest zachowanie ostrożności. Dlatego też w ramach bezpieczeństwa obserwatorzy nie są dopuszczani zbyt blisko. Porty handlowe zajmują się załadunkiem i rozładunkiem statków różnej wielkości. Czasami są to malutkie statki, których załadunek trwa zaledwie kilkadziesiąt minut a czasami to olbrzymie statki, które muszą być załadowywane przez wiele dni – zmieszczą na swoim pokładzie wiele ton różnego załadunku.

Podział portu na części

Nie zawsze zdajemy sobie sprawę z tego, ze port dzielony jest na kilka różnych części. Tak jest w przypadku wszystkich portów morskich –niezależnie od ich wielkości, od ich umiejscowienia, od kraju, w jakim się znajdują. W każdym porcie wyróżnia się kilka części, które spełniają określone funkcje, które pełnią określone zadania. A sami doskonale wiemy, jak bardzo skomplikowane są porty. Gdy się przyjrzymy bliżej takim miejscom zauważymy szereg przeróżnych konstrukcji, urządzeń, mnóstwo maszyn – nawet takich, które widzimy po raz pierwszy na oczy. Nie zawsze wiemy, do czego takie maszyny służą, jaka jest ich rola. Rozmawiając o częściach konstrukcyjnych portu musimy wspomnieć o akwatorium, czyli części wodnej, to ta część, gdzie cumują statki,gdzie poruszają się obiekty pływające. Statki są bowiem specyficznymi obiektami pływającymi – aby się poruszać, przemieszczać niezbędna jest im woda. Drugą częścią portu morskiego jest część znajdująca się na lądzie. To właśnie tu umieszczone są różne urządzenia – od żurawi i dźwigów, po środki transportu, na które wyładowywany jest ładunek statku. Każda z tych części portu spełnia ważną rolę. Obie części poru morskiego muszą ze sobą współgrać, muszą być kompatybilne.

Załadunek towarów w portach

W portach morskich odbywają się różne czynności. Oczywiście najważniejsze z nich związane są z obsługą statków wpływających do portu oraz tych, które z niego wypływają. Statki takie zazwyczaj zabierają ze sobą ładunek– który przecież trzeba załadować. Odbywa się to zgodnie z wcześniej ustalonymi procedurami. Towar jest w odpowiedni sposób zapakowany i zabezpieczony – jest wartościowy i jego zniszczenie czy uszkodzenie przyniosłoby znaczne straty. Z towarem załadowywanym w porcie na statek trzeba więc obchodzić się w odpowiedni sposób. Jest to ciężki towar, ważący najczęściej wiele ton. Człowiek sam nie byłby w stanie własnoręcznie w szybki sposób taki ładunek załadować na statek –byłoby to niemożliwe. Dlatego też porty morskie wyposażone są w odpowiednie sprzęty, które wykorzystywane są podczas załadunku takiego statku. Tu liczy się nie tylko dokładność i bezpieczeństwo, ale także i czas. Im szybciej towar zostanie załadowany, tym szybciej statek będzie mógł opuścić port. A przecież jest to dość istotne. Na miejsce takiego wypływającego statku wpłynąć będzie mógł następny – który czasami przez wiele godzin oczekuje na pozwolenie, by do portu wpłynąć. Bywa, ze statki na takie pozwolenie oczekują nawet kilka dni.